Dzisiaj jest: 4.4.2025, imieniny: Benedykta, Izodory, Wacławy

Kościół św. Idziego

Dodano: 6 lat temu Czytane: 717 Autor:

Na granicy Inowłodza a Zakościela stoi wspaniały kościół pw. św. Idziego

Kościół św. Idziego
Na granicy Inowłodza a Zakościela stoi wspaniały kościół pw. św. Idziego, który z racji położenia obok funkcji sakralnych spełniał również zadania obronne. Kościół ten został wystawiony w 1082 przez Władysława Hermana, jednak niektórzy historycy podważają oficjalną wersję i datują jego powstanie na okres przed 1138, a inicjatywę w tej sprawie przepisują na osobę księcia Bolesława III Krzywoustego, syna wspomnianego Władysława Hermana. Murowany gmach, pierwotnie przypuszczalnie jako kaplicę, wzniesiono w stylu romańskim z kamienia polnego o lekko czerwonym odcieniu, na planie prostokąta z półokrągłą absydą od wschodu i cylindryczną wieżą od strony zachodniej. Obecnie brak jest jakichkolwiek wzmianek źródłowych dotyczących pierwszych 400 lat istnienia budowli. Opierając się na podaniach można jednak wysunąć założenie, że w XIII wieku była ona atakowana, a później zdobyta i zniszczona przez idące na Kujawy hordy tatarskie - podczas tamtych wydarzeń Tatarzy mieli również spalić stojący obok kościółka klasztor, zaś wszystkie mieszkające w nim siostry wymordować. Kościół pełnił funkcję miejskiej parafii do roku 1520. Wówczas to w Inowłodzu ufundowano nowy, obszerny gmach pw. św. Michała Archanioła, który przejął obowiązki romańskiej świątyni. Ta odtąd pełniła pomocniczą rolę kościoła filialnego i jako mniej znacząca, pozbawiona należytej konserwacji opustoszała i powoli zamieniała się w ruinę. 
W 1790 roku przeniesiono do kościoła cudowny obraz Matki Boskiej Bolesnej, co było okazją do jego odrestaurowania. Niedługo jednak cieszył się on właściwą kondycją, bowiem już trzy lata później zaborcze władze pruskie zamieniły świątynię w magazyn zboża. Efekty owej decyzji były takie, że już w 1809 roku kościół mocno jest zniszczony i zrujnowany, pusty i złym dachem nakryty. Potem na krótki czas budowla odzyskała sakralny charakter, ale nie zahamowało to niekorzystnych zmian i już około 1880 fotogafie dokumentowały brak dachu oraz znaczne ubytki w najwyższych partiach murów. Pierwsze czynności mające na celu odratowanie zabytku podjęto w 1911 roku z inicjatywy Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości - trud odbudowy poszedł wtedy na marne, bo ledwie 4 lata po remoncie wystrzał artyleryjski zburzył absydę i niemal całą południową ścianę. W latach 1924-1926 z inicjatywy przebywającego często w pobliskiej Spale prezydenta RP Wojciechowskiego przemurowano zdewastowaną ścianę, zamurowano wyrwy po pociskach, a dach kościółka na nowo pokryto dachówką. Z powodu wyczerpania się środków wstrzymano prace, do których powrócono za prezydentury Ignacego Mościckiego w 1936. Pod jego patronatem architekt Wilhelm Henneberg z zespołem dokonali całkowitej przebudowy romańskiej świątyni, niszcząc jej średniowieczną formę i narzucając własną, opartą na odmiennej estetyce, koncepcję architektoniczną. Nowy kościół uroczyście konsekrowano 1 listopada 1938 roku.

 
Polecane
Zapisz się do newslettera:
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingu usług i produktów partnerów właściciela serwisów.
Ogłoszenia udostępniamy w grupach FB